سنگ کلیه-مطب دکتر قاضی

سنگ کلیه، علائم و درمان آن!

فهرست مطالب

 سنگ کلیه

سنگ های کلیه میتوانند در یک یا هر دو کلیه به وجود بیایند و معمولا بین سن ۳۰ تا ۶۰ سال در افراد ظاهر میشود به طوریکه معمولا از هر ده نفر یک نفر دچار سنگ کلیه میشود.

سنگ ها معمولا در کلیه و یا در حالب ها (لوله ای باریکی که کلیه را به مثانه متصل میکند) یافت میشوند .

و همچنین باعث درد های شدید در بیماران و در صورت عدم درمان باعث عفونت کلیه خواهند شد.

وجود سنگ های کلیه در مردان ۳ برابر بیشتر از بانوان میباشد ..

سنگ های کلیوی بسیار  شایع هستند  اگرچه بخش قابل توجهی بدون علامت باقی می ماند. میزان بروز سالانه حدود 1-2 مورد کولیک حاد کلیه (یا قولنج حالب) در هر 1000 نفر است و خطر متوسط مرگ و میر  در حدود 5-10٪ است. مردان بیشتر از زنان مبتلا می شوند و نسبت مرد: زن 3: 1 است. این اختلاف درصد ابتلا ی بین دو جنس  به تدریج از بین می رود. تصور می شود که این مورد به دلیل عوامل مرتبط با سبک زندگی ، مانند چاقی و رژیم غذایی  باشد. اوج سن برای ایجاد سنگ بین 30 تا 50 سال است.

سنگ کلیه-مطب دکتر قاضی

 علایم سنگ کلیه 

بسیاری از سنگها بدون علامت هستند و در طی بررسی ها برای سایر شرایط کشف می شوند. ویژگی های کلاسیک قولنج کلیه درد شدید ناگهانی است. این علامت معمولاً به دلیل سنگ در کلیه ، لگن کلیه یا حالب ایجاد شده و باعث اتساع ، کشش و اسپاسم حالب می شود.

  • اگر سنگ های شما کوچک باشد ممکن است شما بدون هیچ گونه دردی و با ادرار آن ها را خارج کنید.

سنگ های بزرگتر میتوانند باعث چندین علامت دیگر شوند از جمله:

  • درد اطراف شکم
  • درد های مزمن گذران
  • بی حالی و حالت تهوع
  • درد از ناحیه کمر تقریباً در سطح زاویه استخوان مهره ای (و بعضی اوقات پایین تر) شروع می شود و به سمت کشاله ران حرکت می کند ، با حساسیت کمر یا زاویه کلیه ، گاهی اوقات با دیده شدن خون در ادرار همراه است.
  • اگر سنگ بالا باشد و کپسول کلیه را متسع کند ، درد در پهلو وجود دارد اما با حرکت به سمت پایین ، درد به سمت قدامی و کشاله ران حرکت می کند. سنگی که در حال حرکت است اغلب از سنگی که ساکن است دردناک تر است. درد به بیضه ، لابیا یا قدام ران منتقل می شود.
  • درد کولیک صفراوی یا روده متناوب است درحالی که درد کولیک کلیوی ثابت تر است اما اغلب دوره های تسکین یا فقط درد مبهم قبل از بازگشت وجود دارد. با حرکت سنگ ممکن است درد تغییر کند. بیمار اغلب می تواند به محل درد حداکثر اشاره کند و این ارتباط خوبی با محل فعلی سنگ دارد.

چه زمانی شما به دخالت اورژانسی پزشکی نیاز دارید:

شما باید سریعا با پزشک خود تماس بگیر اگر:

  • تب بالا دارید
  • درد مزمن دارید
  • اگر در مواقعی دچار لرز شدید
  • اگر خون در ادرار مشاهده کردی

عوامل  تشکیل دهنده  سنگ  کلیه

  • مواد زاید داخل خون : این مواد میتوانند باعث تشکیل کریستال شوند که این کریستال ها میتوانند داخل کلیه جمع شده و به شکل سنگ دربیایند. و این اتفاق بیشتر زمانی رخ میدهد که شما:
  • آب کافی ننوشید .
  • داروهایی را که باعث تشکیل سنگ میشود استفاده کنید .
  • وضعیت داخلی که باعث افزایش اوره داخل خون شما میشود.

وقتی سنگ تشکیل شد بدن شما سعی میکند توسط ادرار ان را خارج کند .اکثر سنگ ها به اندازه ای کوچک هستند که میتوانند توسط ادرار از بدن شما خارج شوند.

و فقط سنگ های بزرگتر هستند که ممکن است نیاز به خارج سازی و عمل جراحی پیدا کنند.

تخمین زده میشود که نصف  کسانی که سنگ کلیه داشته اند در ۵ سال بعد دوباره سنگ کلیه را تجربه میکنند.

برای جلوگیری از تشکیل سنگ باید روزانه به مقدار کافی آب بنوشید تا دچار کم آبی بدن نشوید.

نکته حائز اهمیت این است که به مقدار کافی آب بنوشید تا رنگ ادرار شما مایل ب سفید باشد تا از تشکیل مواد زاید که باعث ساخت سنگ در کلیه میشود جلوگیری کنید.

9a21f9a9 ed7e 4aa1 914b e5479afc4fcb

داروها: ممکن است بعضی از داروها باعث افزایش ریسک ابتلای مجدد به سنگ کلیه شوند که این داروها شامل :

  • آسپرین
  • ضد انعقاد ها
  • ادرار آورها ( داروهایی که جهت کاهش مایع جمع شده در بدن استفاده میشود )
  • برخی از آنتی بیوتیک ها
  • برخی از داروهای ضد ویروس (مانند داروهایی که برای در مان HIV استفاده میشوند)
  • برخی از داروهای ضد صرع
  • مسدود شدن حالب و عفونت کلیه : سنگ ها میتوانند باعث مسدود شدن حالب شوند و ممکن است باعث عفونت کلیه شوند.این امر بخاطر مسدود شدن حالب و ناتوانی کلیه در عبور دادن و خارج کردن مواد زاید از کلیه میباشد که باعت عفونت کلیه خواهد شد.

 نشانه های عفونت کلیه

بسیار مشابه با نشانه های سنگ کلیه میباشد اما ممکن است شامل موارد ذیل نیز باشد :

  • تب بالا
  • لرز
  • اسهال
  • احساس بیحالی
  • تغییر رنگ ادرار و بوی بد ادرار

انواع سنگ کلیه

سنگهای کلیه در اندازه ها , شکلها و رنگ های مختلفی ههستند بعضی ها شبیه دانه های شن اند و در موارد نادری می‌توانند به اندازه ی یک توپ گلف رشد کنند.

انواع سنگ های کلیه شامل موارد زیر است:

  • سنگ های کلسیومی(شایع ترین نوع سنگ ها , سنگهای کلسیومی اند )
  • سنگ های استرویتی (که معمولا در اثر یک عفونت مانند عفونت ادراری ایجاد میشود)
  • سنگ های اوریک اسیدی(معمولا در اثر مقدار زیاد اسید در ادرار تشکیل میشوند)

سنگ های کلیه عود کننده

افرادی که مدام دچار سنگ کلیه میشوند کسانی هستند که:

  • رژیم غذایی پر پرتئین و کم فیبر دارند .
  • غیر فعال یا زمین گیر هستند .
  • سابقه فامیلی ابتلا به سنگ کلیه دارند .
  • قبلا چندین بار عفونت کلیه یا عفونت ادراری داشته اند .
  • سابقه ابتلا به سنگ کلیه داشته اند(به خصوص اگر قبل از سن ۲۵ سالگی دچار سنگ کلیه شده باشند)

تشخیص سنگ کلیه

پزشک متخصص معمولا از روی علایم و سابقه پزشکی بیمار سنگ کلیه را تشخیص می دهد .

جهت تشخیص از آزمایش های ذیل استفاده میشود :

  • آزمایش ادرار جهت تشخیص عفونت ادراری و وجود تکه های سنگ در ادرار
  • آزمایش و بررسی هر سنگی که از ادرار دفع شود
  • آزمایش خون جهت چک عملکرد صحیح کلیه ها و همچنین برای سنجش سطح خونی موادی که باعث تشکیل سنگ کلیه میشود مانند کلسیم
  • آنالیز سنگ کلیه سبب سهولت در تشخیص میشود و پزشک متخصص در انتخاب بهترین روش درمانی کمک خواهد کرد .

سنگ کلیه-مطب دکتر قاضی

اگر درد شدیدی دارید

اگر شما درد شدیدی دارید ممکن است ناشی از ابتلا به سنگ کلیه باشد ، در اینصورت پزشک متخصص  شما را جهت اسکن اورژانسی به بیمارستان ارجاع می دهد

 

  • بزرگسالان باید سی تی اسکن انجام دهند .
  • خانوم های باردار باید اسکن فراصوت انجام دهند .
  • کودکان و افراد زیر ۱۶ سال نیز باید اسکن فراصوت (التراسوند) انجام دهند که اگر در اسکن موردی یافت نشد ممکن است سی تی اسکن بدون کنتراست با دوز پایین تجویز شود.

درمان

بسیاری از سنگ های کلیه به اندازه ای کوچک هستند که با ادرار کردن از بدن شما خارج شوند و شما به راحتی در خانه میتوانید آن ها را درمان کنید . اما سنگ های کوچک نیز میتوانند دردناک باشند.اگرچه که این درد ها چند روزی بیشتر طول نمیکشد و با از بین رفتن  سنگ ها خود بخود تسکین می یابند.

  • پزشک توصیه هایی برای کاهش درد ها و نشانه های درد کلیه شما میکند که شامل موارد زیر است:
  • خوردن آب به مقدار کافی…البته خوردن چای و سایر مایعات نیز قابل قبول است .
  • اضافه کردن آبلیمو به آب
  • خودداری از خوردن مایعات گازدار
  • کاهش مقدار مصرف نمک در غذا
  • همیشه به مقدار کافی آب بنوشید .اگر ادرار شما تیره رنگ است این به آن معناست که شما به مقدار کافی آب نمینوشید .ادرار شما باید کم رنگ و متمایل ب سفید باشد.
  • اگر سنگ کلیه شما باعث درد های مزمن و طولانی شود پزشک ممکن است شما را جهت ادامه درمان به بیمارستان ارجاع دهد ‌.
  • درمان دارویی : جهت تسهیل عبور سنگ ممکن است از درمان دارویی دفع کننده استفاده شود.

این روش در مواردی که نیازی به عمل اورژانسی نیست مفید است.در این مورد داروهای بلوک کننده های کانال کلسیومی (به عنوان مثال نفیدیپین) یا آلفا بلا کر ها ( به عنوان مثال تامسولوسین) تجویز میشود. زمانی که آلفا بلاکر استفاده میشود گاهی اوقات یک داروی کورتیکو استرویید نیز مانند پردنیزولون، به عنوان داروی کمکی تجویز میشود.

  • داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی (NSAID) ، معمولاً به صورت دیکلوفناک عضلانی یا مقعدی  ، باید برای تسکین درد شدید کولیک کلیه در ردیف اول قرار گیرند.
  • NSAID ها برای این موارد از مخدرها موثرتر هستند و تمایل کمتری به ایجاد حالت تهوع دارند. با این حال ، اگر در درد شدید کولیک کلیوی به مرفین تزریقی نیاز باشد ، میتواند مورد استفاده قرار بگیرد.
  • در صورت لزوم داروهای ضد تهوع توصیه می شود .
  • اکثر سنگها خود به خود عبور می کنند اما ممکن است 1-3 هفته طول بکشد. بیمارانی که از یک سنگ عبور نکرده اند و یا علائم آنها ادامه دارد باید پیشرفت سنگ را حداقل در فواصل هفتگی کنترل کنند تا پیشرفت سنگ ارزیابی شود. مدیریت محافظه کارانه ممکن است تا سه هفته ادامه یابد ، مگر اینکه بیمار قادر به کنترل درد نباشد ، یا اگر علائمی از عفونت یا انسداد ایجاد کند.

 درمان سنگ های بزرگ

اگر سنگ های کلیه شما به اندازه ای باشد ک نتواند خارج شوند باید با عمل جراحی خارج شوند.

روش های اصلی خارج کردن سنگ های کلیه شامل :

  • استفاده از امواج اولتراسوند یا (SWL)
  • یوروتروسکوپی
  • PCNL

استفاده از روش اولتراسوند SWL

در این روش از امواج فراصوتی جهت تعیین محل سنگ استفاده میشود.سپس تکانه های فراصوتی به وسیله ماشین مخصوصی به طرف سنگ ها فرستاده میشوند تا سنگ ها به قطعات کوچکتر خرد شده و به داخل ادرار بریزند.

این روش برای بیمار کمی دردناک است و برای انجام پروسه نیاز است به بیمار داروهای مسکن داده شود .

و شما به بیشتر از یک جلسه درمان با این روش برای درمان سنگ های کلیه خود نیاز دارید ..

یوروتروسکوپی

به معنی عبور دادن تلسکوپ باریک و بلندی داخل مجاری ادرار از مجرا تا مثانه و سپس به حالب ها( حالب ها اتصال دهنده مثانه به کلیه میباشند) میباشد.

جراح در این روش نیز با وسایل مخصوص اقدام به خارج کردن سنگ میکند یا با استفاده از لیزر سنگ ها را خرد و ب قطعات کوچکتری تبدیل کند که وسیله ادرار از بدن خارج شوند .

خارج سازی سنگ ها از طریق جلدی یا PCNL

 

در این روش از وسیله باریک تلسکوپ مانند به نام نفروسکوپ استفاده میشود .

برش پوستی در ناحیه پشت شما ( ناحیه کلیوی) داده میشود و سپس نفروسکوپ از آن راه وارد کلیه میشود .

سپس سنگ کلیه از همان راه خارج یا به وسیله انرژی بادی به تکه های کوچک تر تبدیل میشود.این روش همیشه تحت بیهوشی عمومی انجام میشود .

سنگ کلیه-مطب دکتر قاضی

عوارض PCNL

عوارض همیشه بعد از درمان سنگ های بزرگ اتفاق میافتد و بسته به نوع درمان و اندازه سنگ های شما متفاوت است و  شامل موارد زیر میشود :

  • سپسیس یا عفونت منتشره داخل خون که ب تمام نقاط بدن منتشر میشود .
  • بسته ماندن حالب به وسیله قطعات باقی مانده سنگ .
  • صدمه فیزیکی به حالب
  • عفونت اداری
  • خونریزی بعد از عمل
  • درد

پیشگیری از سنگ کلیه

بهترین راه برای پیشگیری از سنگ کلیه اینست که در طی روز به اندازه کافی آب بنوشید و از کم آبی بدن خود جلوگیری کنید.

جهت جلوگیری از عود مجدد سنگ کلیه شما باید همیشه در طی روز سه لیتر آب بنوشید .

20190522 081301 286546 viem dai be than.max 800x800 1

توصیه ها

  • نوشیدنی هایی مانند چای و قهوه نیز جز مایع دریافتی به حساب می آیند.
  • مقداری آب لیمو تازه به آب بیافزایید .
  • از مصرف نوشیدنی های گاز دار بپرهیزید .
  • نمک زیادی مصرف نکنید .
  • پاک نگه داشتن ادرار به جلوگیری از تجمع مواد زاید وتشکیل سنگ کمک میکند .
  • شما با مشاهده رنگ ادرار میتوانید رقیق بودن آن را تشخیص دهید.
  • هر چه ادرار تیره تر باشد غلظت آن نیز بیشتر است :  در هنگام صبح ادرار معمولا به رنگ تیره است زیرا حاوی مواد زایدی است که بدن در طی شب تولید کرده است.
  • نوشیدن چای و قهوه و آبمیوه میتواند در میزان مصرف مایعات دریافتی شما محسوب شود اما آب سالم ترین و بهترین گزینه جهت جلوگیری از سنگ کلیه است.
  • در مواقع گرما یا ورزش جهت جایگزینی مایعات از دست رفته با عرق به مقدار کافی آب بنوشید.
  • بسته به نوع سنگ کلیه پزشک ممکن است مصرف انواع خاصی از غذا را ممنوع کند.

عوارض ابتلا به سنگ کلیه

  • انسداد کامل جریان ادرار از کلیه میزان فیلتراسیون گلومرولی را کاهش میدهد و اگر این انسداد بیشتر از 48 ساعت طول بکشد سبب آسیب برگشت ناپذیر به کلیه میشود.
  • اگر سنگ های حالب بعد از چهار هفته سبب ایجاد علایم شوند، 20 درصد خطر عوارضی مانند بدتر شدن عملکرد کلیه, عفونت و تنگی مجرای ادرار را بالا میبرد.
  • عفونت نیز ممکن است خطرناک باشد و باعث مرگ و میر شود.
  • انسداد طولانی مدت زمینه ساز پیلونفریت است.
5 1 رای
امتیاز مقاله
اشتراک در
اطلاع از
guest
0 دیدگاه ها
بازخورد داخلی
دیدن همه دیدگاه ها
0
فکر شما را دوست دارم ، لطفا نظر دهیدx